Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, σε ορισμένα προϊόντα καταγράφηκαν αυξήσεις τιμών αντί για μειώσεις, ενώ σε άλλες περιπτώσεις η μείωση δεν ανταποκρινόταν στο αναμενόμενο ποσοστό. Παράλληλα, επικρίνει την αρμόδια Αρχή για τη δημόσια τοποθέτησή της ότι το μέτρο εφαρμόστηκε ομαλά, εκφράζοντας αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα των ελέγχων.
Υπενθυμίζεται ότι το Υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 πρόσθετα μέτρα οικονομικής στήριξης για αντιμετώπιση της ακρίβειας, μεταξύ των οποίων και η επέκταση του μηδενικού συντελεστή ΦΠΑ σε πέντε ακόμη κατηγορίες βασικών προϊόντων. Το μέτρο τέθηκε σε εφαρμογή στις 12 Οκτωβρίου.
Ο Κυπριακός Σύνδεσμος Καταναλωτών αναφέρει ότι παρακολουθούσε καθημερινά τη διαμόρφωση των τιμών από τις 30 Σεπτεμβρίου μέχρι και τις 17 Οκτωβρίου, καταγράφοντας, όπως υποστηρίζει, αποκλίσεις από τις αναμενόμενες μειώσεις.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Συνδέσμου, από τις 30 Σεπτεμβρίου μέχρι τις 11 Οκτωβρίου, μία ημέρα πριν από την εφαρμογή του μέτρου, αυξήθηκαν οι μέσες τιμές οκτώ προϊόντων κατά ένα έως επτά σεντ. Την πρώτη ημέρα εφαρμογής του μηδενικού ΦΠΑ, στις 12 Οκτωβρίου, το μέσο ποσοστό μείωσης διαμορφώθηκε στο 3,76%, ενώ στις 13 και 14 Οκτωβρίου ανήλθε στο 4,3% και 4,5% αντίστοιχα.
Ο Σύνδεσμος υποστηρίζει ακόμη ότι τρεις ημέρες μετά την εφαρμογή του μέτρου εντοπίστηκαν τρία προϊόντα των οποίων η μέση τιμή αυξήθηκε κατά δύο έως τέσσερα σεντ.
Οι αποκλίσεις στις τιμές των υπεραγορών
Αναφερόμενος στα στοιχεία που δημοσιοποίησε στις 15 Οκτωβρίου η Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή, ο Σύνδεσμος σημειώνει ότι οι τιμές που παρουσιάστηκαν αφορούσαν τις 7 και τις 14 Οκτωβρίου, δηλαδή επτά ημέρες μετά την εξαγγελία και τρεις ημέρες μετά την εφαρμογή του μέτρου.
Όπως αναφέρει, από την επεξεργασία των στοιχείων προκύπτει ότι τέσσερις από τις δέκα υπεραγορές που περιλαμβάνονταν στον σχετικό πίνακα παρουσίαζαν μικρή ή μεγάλη απόκλιση από την πιστή εφαρμογή του μέτρου. Επιπλέον, καταγράφηκαν αυξήσεις στις τιμές τριών προϊόντων, ενώ σε δύο υπεραγορές δεν διαπιστώθηκε οποιαδήποτε μείωση στις τιμές αρτοποιητικών προϊόντων, παρά την παρέλευση τριών ημερών από την έναρξη εφαρμογής του μηδενικού ΦΠΑ.
Με βάση τα ευρήματά του, ο Κυπριακός Σύνδεσμος Καταναλωτών διερωτάται κατά πόσο η διαπίστωση της Υπηρεσίας ότι όλα κύλησαν ομαλά ανταποκρίνεται στην πραγματική εικόνα της αγοράς. Παράλληλα, θέτει ζήτημα ως προς την αποτελεσματικότητα της εποπτείας των τιμών, τόσο στα καύσιμα όσο και στα καταναλωτικά προϊόντα.
Ο Σύνδεσμος διευκρινίζει, πάντως, ότι οι αυξήσεις τιμών δεν συνιστούν από μόνες τους παράβαση, καθώς οι πωλητές έχουν τη δυνατότητα να καθορίζουν τις τιμές τους.
Αιχμές για την αντίδραση των Υπουργείων
Στην ανακοίνωσή του, ο Κυπριακός Σύνδεσμος Καταναλωτών επικρίνει επίσης τα Υπουργεία Οικονομικών και Ενέργειας, υποστηρίζοντας ότι, παρά τις επανειλημμένες δημόσιες παρεμβάσεις του, δεν έχουν διασφαλίσει επαρκώς ότι τα μέτρα οικονομικής στήριξης αποφέρουν το πλήρες όφελος στους καταναλωτές.
Όπως αναφέρει, τα συμπεράσματά του βασίζονται αποκλειστικά στις τιμές των 49 υπεραγορών που συμμετέχουν στην πλατφόρμα e-kalathi και στην επεξεργασία των στοιχείων που καταγράφονται στη δωρεάν ιδιωτική εφαρμογή Smart Kalathi.
Καταλήγοντας, ο Σύνδεσμος χαρακτηρίζει την αρμόδια Αρχή «κατώτερη των περιστάσεων και των προσδοκιών των καταναλωτών», εκφράζοντας τη δυσαρέσκειά του για τον τρόπο με τον οποίο αξιολογήθηκε η εφαρμογή του μέτρου.