Google Play Store Apple Store
World News Media Themasports Socialista lifenewscy

Έλεγχοι Αστυνομίας για κορωνοϊό - Αδυναμίες σε οργάνωση, αποτελεσματικότητα και είσπραξη εξωδίκων

16.06.2022
14:35
Αστυνομικό Ρεπορτάζ

Την επάρκεια των ελέγχων της Αστυνομίας για την τήρηση των μέτρων για περιορισμό της πανδημίας του κορωνοϊού αξιολόγησε σε ειδική έκθεση η Ελεγκτική Υπηρεσία, διαπιστώνοντας τρεις κύριες αδυναμίες.

Βασικός στόχος του ελέγχου της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, ήταν η αξιολόγηση της επάρκειας και αποτελεσματικότητας των ελέγχων, που διενέργησε η Αστυνομία, κατά την περίοδο Μαρτίου 2020 - Σεπτεμβρίου 2021, για διασφάλιση της τήρησης των μέτρων για την αντιμετώπιση του COVID-19, με σκοπό τη μείωση των κρουσμάτων.

Κατά την περίοδο αυτή καταγράφηκαν: 119,774 κρούσματα, διεξήχθησαν 3,214,397 έλεγχοι και υποβλήθηκαν 42,672 καταγγελίες.

Για σκοπούς διαχείρισης της πανδημίας, το Αρχηγείο Αστυνομίας προέβηκε άμεσα στη σύσταση ειδικών ομάδων, αποτελούμενες από μηχανοκίνητα και πεζά περίπολα, ανά Επαρχία, δίνοντας κατευθυντήριες γραμμές με διαταγές επιχειρήσεων, εγκυκλίους, σημειώματα και οδηγίες, για την αποτελεσματική εφαρμογή των Διαταγμάτων που εκδίδονταν από τον Υπουργό Υγείας. Πέραν των πιο πάνω δράσεων, η Αστυνομία προέβηκε σε μεγάλο αριθμό ελέγχων και καταγγελιών και στην έκδοση προσωρινών διαταγμάτων αναστολής λειτουργίας σε υποστατικά, τα οποία επανειλημμένα δεν συμμορφώνονταν με τα σχετικά διατάγματα.

Επιπρόσθετα, προχώρησε στη διερεύνηση αρκετών ποινικών υποθέσεων και προέβηκε σε συλλήψεις και εξέδωσε διατάγματα ex-parte. Προχώρησε επίσης στην κήρυξη κρατητηρίων αναφοράς, στα οποία κρατούνται πρόσωπα μέχρι τη διενέργεια εξέτασης για COVID-19 και αρνητική ένδειξη.

Σε αρκετές περιπτώσεις η Αστυνομία κλήθηκε να αστυνομεύσει εκδηλώσεις από πολίτες που αντιτάσσονταν στα διατάγματα.

Στο πλαίσιο ελέγχου της διαδικασίας του σχεδιασμού/προγραμματισμού που ετοιμάζει και εφαρμόζει η Αστυνομία για τη διενέργεια των ελέγχων, η Υπηρεσία διαπίστωσε τις ακόλουθες αδυναμίες:

α. Οργάνωση/προγραμματισμός των επιχειρήσεων της Αστυνομίας. Από την εμφάνιση της πανδημίας στην Κύπρο, τον Μάρτιο του 2020, μέχρι και τον Νοέμβριο του ίδιου χρόνου, οι διαταγές επιχειρήσεων και οι σχετικές οδηγίες, που εκδίδονταν από το Αρχηγείο προς τις Αστυνομικές Διευθύνσεις Επαρχιών (ΑΔΕ)/Τμήματα, ήταν γενικευμένες στη βάση των σχετικών Διαταγμάτων. Τα Γραφεία Επιχειρήσεων των Επαρχιών, σε συνεργασία με τους υπεύθυνους των εμπλεκόμενων Αστυνομικών Σταθμών, Τμημάτων και των Ουλαμών Πρόληψης Εγκλημάτων, καθόριζαν το που θα επικεντρώνονταν οι έλεγχοι με την έκδοση Διαταγών Επιχειρήσεων (ΔΕ), αφού λάμβαναν υπόψη και αξιολογούσαν τα στατιστικά στοιχεία, σε σχέση με τους προηγούμενους ελέγχους και καταγγελίες, έτσι ώστε να επιτευχθεί η στόχευση εκεί και όπου κρινόταν αναγκαίο.

Ο καθημερινός προγραμματισμός των ελέγχων και οι οδηγίες που δίνονταν, από τους υπεύθυνους των ΑΔΕ με βάση τις ΔΕ, στα μέλη των ομάδων ελέγχου, γινόταν προφορικά και οι επί καθήκοντι Αστυνομικοί προέβαιναν σε ελέγχους υποστατικών, στη βάση των διαταγών αυτών. Μεγάλος αριθμός εξώδικων καταγγελιών εκδίδονταν χειρόγραφα, γεγονός που δημιούργησε επιπλέον διοικητικό κόστος για τη μετέπειτα καταχώρισή τους στο μηχανογραφημένο σύστημα της Αστυνομίας, αλλά και που ενέχει αυξημένο κίνδυνο ανθρώπινου λάθους.

Η διαδικασία εξέτασης παραπόνων πολιτών, σε σχέση με εξώδικες καταγγελίες που τους επιβλήθηκαν, είναι χρονοβόρα και γραφειοκρατική και χρήζει απλοποίησης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, παράπονα που υποβλήθηκαν από πολίτες, λόγω ανυπόστατης εξώδικης καταγγελίας, αναφέρονταν επίσης και στη συμπεριφορά των μελών της Δύναμης, χωρίς ωστόσο αυτά να τύχουν περαιτέρω εξέτασης, ως θα αναμενόταν.

β. Αποτελεσματικότητα των ελέγχων της Αστυνομίας στην καταπολέμηση της πανδημίας και περιορισμό της εξάπλωσης του ιού. Η ένταση των ελέγχων της Αστυνομίας αυξανόταν κατά τις περιόδους όπου επιβάλλονταν αυστηρότερα μέτρα από την Κυβέρνηση, ενώ κατά τις περιόδους χαλάρωσης των μέτρων οι έλεγχοι ατονούσαν.

Ως αποτέλεσμα, η ένταση των ελέγχων δεν ήταν πάντα σε συνάρτηση με την επιδημιολογική κατάσταση και τον αριθμό των κρουσμάτων. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι, κατά την καλοκαιρινή περίοδο του 2021, οπόταν καταγράφηκε ο υψηλότερος αριθμός κρουσμάτων, αλλά τα μέτρα είχαν χαλαρώσει, παρατηρήσαμε σημαντική μείωση στους ελέγχους που διενεργήθηκαν.

Στην Επαρχία Πάφου, όπου η ένταση των ελέγχων της Αστυνομίας, κατ΄ αναλογία πληθυσμού, ήταν αυξημένη και όπου αυξημένη ήταν επίσης η επίδειξη αυστηρότητας, όπως προκύπτει από τον αυξημένο αριθμό καταγγελιών, καταγράφηκε ο χαμηλότερος αριθμός κρουσμάτων κατ΄ αναλογία πληθυσμού. Αντίθετα, στην Επαρχία Λεμεσού, όπου η ένταση των ελέγχων και των καταγγελιών ήταν η χαμηλότερη, παρατηρήθηκε ο μεγαλύτερος κατ΄ αναλογία πληθυσμού αριθμός κρουσμάτων. Τα στοιχεία αυτά αποτελούν ένδειξη θετικής συσχέτισης, μεταξύ των ελέγχων της Αστυνομίας και της αντιμετώπισης της εξάπλωσης της πανδημίας, όπως αυτή μετριέται με τον αριθμό των κρουσμάτων.

γ. Αποτελεσματικότητα στην είσπραξη των εξωδίκων που επιβλήθηκαν. Ο μεγαλύτερος αριθμός των εξωδίκων καταγγελιών που επιβλήθηκαν (61%) παρέμενε, μέχρι την ημερομηνία του ελέγχου μας, σε εκκρεμότητα.
Για μεγάλο αριθμό εξωδίκων καταγγελιών, που δεν είχαν εξοφληθεί εντός της προνοούμενης από τον Νόμο προθεσμίας, εκκρεμούσε το άνοιγμα ποινικού φακέλου και η παραπομπή του θέματος στη δικαιοσύνη. Ο μεγάλος αριθμός εξωδίκων καταγγελιών που δεν εξοφλούνται εγκαίρως, οδηγεί αναπόφευκτα στην ποινική εκδίκαση των υποθέσεων αυτών, γεγονός που συνεπάγεται μεγάλο διοικητικό κόστος.

Με την εκδίκαση των υποθέσεων αναμένεται να εκδοθούν σχετικά εντάλματα προστίμου, η εκτέλεση των οποίων συνεπάγεται περαιτέρω διοικητικό κόστος και είναι, καθ΄ ομολογία, αναποτελεσματική, αφού, όπως καταγράφεται σε σειρά Εκθέσεών μας, παρατηρείται διαχρονικά τεράστια συσσώρευση ενταλμάτων, τόσο σε αριθμό, όσο και σε αξία.

Όπως υποδείξε η Ελεγκτική επανειλημμένα, το γεγονός αυτό οδηγεί στην ατιμωρησία, τη μη έγκαιρη, τουλάχιστον, απόδοση της δικαιοσύνης και δημιουργεί αισθήματα αδικίας στους πολίτες που είναι συνεπείς ως προς τις υποχρεώσεις τους έναντι της πολιτείας.

Δείτε ολόκληρη την έκθεση εδώ.