Τα μνημόνια αφορούν την αμοιβαία αναγνώριση πιστοποιητικών ναυτικών, τη συνεργασία στον τομέα του αθλητισμού και τη διευκόλυνση της απομάκρυνσης και εκκένωσης Φιλιππινέζων υπηκόων και των μελών των οικογενειών τους από περιοχές κρίσης, ιδιαίτερα στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική, μέσω της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Το πρώτο μνημόνιο αφορά την αμοιβαία αναγνώριση των πιστοποιητικών ναυτικών, σύμφωνα με τη Διεθνή Σύμβαση STCW, διευκολύνοντας την απασχόληση Φιλιππινέζων ναυτικών σε πλοία υπό κυπριακή σημαία και Κυπρίων ναυτικών σε πλοία υπό σημαία Φιλιππίνων.
Το δεύτερο αφορά τη συνεργασία στον αθλητισμό, περιλαμβανομένων των εθνικών ομάδων, των αθλητών, της συμμετοχής σε αθλητικές διοργανώσεις, της καταπολέμησης του ντόπινγκ, καθώς και της ανάπτυξης αθλητικών υποδομών και της διοίκησης στον τομέα του αθλητισμού.
Το τρίτο μνημόνιο αφορά τη διευκόλυνση της εκκένωσης Φιλιππινέζων υπηκόων και των μελών των οικογενειών τους από περιοχές κρίσης, με ιδιαίτερη έμφαση στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική, μέσω της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Σε δηλώσεις του μετά τη συνάντησή του με την Υπουργό Εξωτερικών των Φιλιππίνων Theresa Lazaro, ο κ. Κόμπος ανέφερε ότι είναι ο πρώτος Κύπριος Υπουργός Εξωτερικών που επισκέπτεται τις Φιλιππίνες, σημειώνοντας ότι η συχνότητα των επαφών των δύο χωρών τα τελευταία χρόνια «λέει πολλά» για τη σημασία που αποδίδουν και οι δύο πλευρές στη μεταξύ τους συνεργασία.
Όπως είπε, κατά τη συνάντηση συζητήθηκε «όλο το φάσμα των σχέσεών μας», με στόχο τη μετατροπή της ισχυρής πολιτικής δέσμευσης σε συγκεκριμένα αποτελέσματα. Πρόσθεσε ότι τα τρία μνημόνια ενισχύουν το θεσμικό πλαίσιο της διμερούς συνεργασίας, ενώ υπενθύμισε ότι ένα ακόμη μνημόνιο είχε υπογραφεί λίγες ημέρες νωρίτερα στη Νέα Υόρκη.
Ο Υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε ιδιαίτερα στους δεσμούς μεταξύ των λαών των δύο χωρών, σημειώνοντας ότι αρκετές χιλιάδες Φιλιππινέζοι ζουν και εργάζονται στην Κύπρο, συμβάλλοντας στην οικονομία και αποτελώντας πλέον αναπόσπαστο μέρος του κοινωνικού και οικονομικού ιστού της χώρας.
Παράλληλα, ανέφερε ότι περισσότεροι από 15.000 Φιλιππινέζοι ναυτικοί εργάστηκαν πέρυσι σε πλοία υπό κυπριακή σημαία, γεγονός που, όπως είπε, καταδεικνύει τους ισχυρούς ναυτιλιακούς δεσμούς των δύο χωρών. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε επίσης στην παρουσία κυπριακών ναυτιλιακών εταιρειών στις Φιλιππίνες και κέντρων εκπαίδευσης ναυτικών, ένα από τα οποία επρόκειτο να επισκεφθεί κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του.
Ο κ. Κόμπος καλωσόρισε επίσης την παρουσία κυπριακών εταιρειών τεχνολογίας στις Φιλιππίνες, ιδιαίτερα στους τομείς της τεχνητής νοημοσύνης και της χρηματοοικονομικής τεχνολογίας, χαρακτηρίζοντας την παρουσία αυτή «υποσχόμενη βάση» για βαθύτερη συνεργασία στο άμεσο μέλλον.
Αναφερόμενος στη ναυτιλιακή συνεργασία, υπογράμμισε ότι ως ναυτικά κράτη η Κύπρος και οι Φιλιππίνες γνωρίζουν τη σημασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και τον θεμελιώδη ρόλο του διεθνούς δικαίου και της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), την οποία χαρακτήρισε «σύνταγμα για τους ωκεανούς».
«Δεν υπάρχει άλλος τρόπος. Η αυστηρή τήρηση είναι ο μόνος τρόπος», είπε, αναφερόμενος στην ανάγκη πλήρους τήρησης του διεθνούς δικαίου και της UNCLOS.
Παράλληλα, τόνισε ότι οι δύο χώρες πρέπει να δίνουν έμφαση στην ευημερία και τα δικαιώματα των ναυτικών. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στην πρόσφατη απόφαση της Κύπρου να προσυπογράψει τη Διακήρυξη της Μανίλα για τα Δικαιώματα των Ναυτικών, συγχαίροντας τις Φιλιππίνες για την πρωτοβουλία.
Ο κ. Κόμπος εξέφρασε επίσης τον σεβασμό της Κύπρου προς τους Φιλιππινέζους ναυτικούς που έχασαν τη ζωή τους σε διεθνείς συγκρούσεις, σημειώνοντας ότι αποτελούν ακόμη ένα παράδειγμα των καταστροφικών συνεπειών του πολέμου.
Κατά τη συνάντηση συζητήθηκαν επίσης οι σχέσεις ΕΕ-ASEAN και ΕΕ-Φιλιππίνων, με τον κ. Κόμπο να συγχαίρει τις Φιλιππίνες για την Προεδρία της ASEAN το 2026 και τη συμβολή τους, όπως είπε, στην ενίσχυση της σχέσης ΕΕ-ASEAN.
Αναφερόμενος στις σχέσεις ΕΕ-Φιλιππίνων, χαρακτήρισε ιστορική εξέλιξη την Ενισχυμένη Εταιρική Σχέση, καθώς και τη σημαντική συμφωνία που επιτεύχθηκε για τη Συμφωνία Ελεύθερων Συναλλαγών μεταξύ ΕΕ και Φιλιππίνων.
Όπως είπε, η Κύπρος προσβλέπει στο ότι η συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών θα διευκολύνει την ανάπτυξη των οικονομικών σχέσεων προς αμφότερες τις κατευθύνσεις.
Ο Κύπριος Υπουργός Εξωτερικών ενημέρωσε επίσης την ομόλογό του για τις εξελίξεις στο Κυπριακό και τις προσπάθειες για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων «μόνο και αποκλειστικά» στη βάση των σχετικών παραμέτρων των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.
Εξέφρασε παράλληλα τη βαθιά εκτίμηση της Κυπριακής Δημοκρατίας για τη διαχρονική και βασισμένη σε αξίες στήριξη των Φιλιππίνων στην κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο κ. Κόμπος καταλήγοντας είπε ότι Κύπρος και Φιλιππίνες έχουν καταφέρει να οικοδομήσουν έναν τακτικό και ουσιαστικό διάλογο, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι θα συνεχίσουν να προκύπτουν συγκεκριμένα αποτελέσματα. Παράλληλα, εξέφρασε την ελπίδα να υποδεχθεί σύντομα την κ. Lazaro στην Κύπρο, ανταποδίδοντας τη φιλοξενία που επιφυλάχθηκε στον ίδιο και την αντιπροσωπεία του.
Στο πλαίσιο της επίσκεψής του στις Φιλιππίνες, ο κ. Κόμπος επισκέφθηκε επίσης το Nautilus Training Centre, αποκλειστικό συνεργάτη της Columbia Shipmanagement, το οποίο έχει εκπαιδεύσει περισσότερους από 195.000 Φιλιππινέζους ναυτικούς.
Κατά την επίσκεψή του στη Μανίλα, κατέθεσε επίσης στεφάνι στο μνημείο του José Rizal.