Αυτή η συνύπαρξη δημιουργεί συνθήκες υψηλού κινδύνου για πυρκαγιές και εκρήξεις, οι οποίες υπερβαίνουν τη στενή έννοια της ασφάλειας τροφίμων και επεκτείνονται στην προστασία της ζωής των εργαζομένων, της ακεραιότητας των εγκαταστάσεων και της δημόσιας υγείας. Η διαχείριση αυτών των κινδύνων απαιτεί ένα ολοκληρωμένο, συστηματικό και τεκμηριωμένο πλαίσιο ελέγχου, ενσωματωμένο στα συστήματα HACCP, ISO 22000 και FSSC 22000, με σαφή στόχο την πρόληψη ατυχημάτων, την ελαχιστοποίηση κινδύνου μόλυνσης τροφίμων και την προστασία του κοινωνικού συνόλου.
Η εισαγωγή αυτή αποσκοπεί στο να υπογραμμίσει ότι η ασφάλεια στη μπισκοτοποιία δεν περιορίζεται μόνο στη μικροβιολογική και χημική ασφάλεια τροφίμων, αλλά επεκτείνεται και στην βιομηχανική ασφάλεια, την πρόληψη εκρήξεων και την διαχείριση επικίνδυνων αερίων, θέτοντας τα θεμέλια για μια ολιστική προσέγγιση ασφάλειας.
Τα άλευρα, αν και ακίνδυνα ως συμπαγές υλικό, μετατρέπονται σε ιδιαίτερα εύφλεκτο μέσο όταν βρίσκονται σε μορφή λεπτής σκόνης αιωρούμενης στον αέρα. Υπό συνθήκες επαρκούς διασποράς σκόνης, παρουσίας οξυγόνου, ύπαρξης πηγής ανάφλεξης (σπινθήρας, θερμή επιφάνεια, ηλεκτροστατικό φορτίο) και περιορισμένου ή ημίκλειστου χώρου, μπορεί να προκληθεί έκρηξη σκόνης, φαινόμενο ευρέως τεκμηριωμένο στη βιομηχανία τροφίμων. Ιδιαίτερη επικινδυνότητα παρουσιάζουν οι δευτερογενείς εκρήξεις, κατά τις οποίες η αρχική ανάφλεξη επανααιωρεί συσσωρευμένη σκόνη από δάπεδα, δοκούς και εξοπλισμό, με πολλαπλασιαστικά καταστροφικά αποτελέσματα.
Στο περιβάλλον μιας μπισκοτοποιίας, ζώνες αυξημένου κινδύνου περιλαμβάνουν:
εκφόρτωση, αποθήκευση και μεταφορά αλεύρων,
κοσκίνισμα και δοσομέτρηση πρώτων υλών,
ζυμωτήρια και αναμικτήρες,
πνευματικά συστήματα μεταφοράς,
περιοχές γειτνίασης με φούρνους, καυστήρες ή ηλεκτρομηχανολογικό εξοπλισμό υψηλής θερμοκρασίας.
Η παρουσία πηγών θερμότητας κοντά σε ροές ή χειρισμούς αλεύρων αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο ανάφλεξης και δεν θεωρείται αποδεκτή πρακτική βάσει των αρχών πρόληψης εκρήξεων και της ορθής βιομηχανικής πρακτικής.
Υγραέριο (LPG): Φύση κινδύνου και έλεγχος
είναι βαρύτερο από τον αέρα και συσσωρεύεται σε χαμηλά σημεία,
δημιουργεί εκρηκτικά μείγματα σε ευρύ φάσμα συγκεντρώσεων,
μπορεί να αναφλεγεί από πολύ χαμηλής ενέργειας πηγές ανάφλεξης.
Η διαρροή LPG συνιστά σοβαρό κίνδυνο για την ασφάλεια των εγκαταστάσεων και του προσωπικού και πρέπει να αντιμετωπίζεται συστηματικά στο πλαίσιο των Προαπαιτούμενων Προγραμμάτων (PRPs) ή/και των Operational PRPs (OPRPs).
Σε εγκαταστάσεις μπισκοτοποιίας όπου χρησιμοποιείται LPG, η εγκατάσταση ανιχνευτών υγραερίου αποτελεί ουσιαστικό μέτρο πρόληψης, οι ανιχνευτές πρέπει να τοποθετούνται χαμηλά (περίπου 20–30 cm από το δάπεδο), κοντά στους καυστήρες, τις φιάλες ή τις γραμμές παροχής, και να συνδέονται με αυτόματη ηλεκτροβάνα διακοπής παροχής. Οι ανιχνευτές δεν πρέπει να τοποθετούνται εντός ζωνών επεξεργασίας τροφίμων ή σε άμεση γειτνίαση με ανοικτό προϊόν, ώστε να αποφεύγονται κίνδυνοι επιμόλυνσης, ψευδείς συναγερμοί και λειτουργικές παρεμβολές.
Η παρουσία θερμαντικών σωμάτων, καυστήρων και θερμών επιφανειών σε άμεση γειτνίαση με ζώνες διαχείρισης ή επεξεργασίας αλεύρων δεν επιτρέπεται, καθώς:
αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο ανάφλεξης σκόνης,
αντίκειται στις αρχές πρόληψης εκρήξεων (ATEX φιλοσοφία) και
δεν συνάδει με τη διεθνώς αποδεκτή ορθή βιομηχανική πρακτική.
Η θερμική επεξεργασία (φούρνοι) οφείλει να είναι χωρικά, λειτουργικά και οργανωτικά διαχωρισμένη από τα στάδια χειρισμού αλεύρων.
Οι κίνδυνοι από σκόνη αλεύρων και LPG δεν αποτελούν CCP τροφίμου, αλλά εντάσσονται τεκμηριωμένα ως PRPs ή OPRPs, με σαφή αναγνώριση και περιγραφή κινδύνου, καθορισμό μέτρων ελέγχου, διαδικασίες παρακολούθησης και επιθεώρησης, αρχεία συντήρησης, δοκιμών και βαθμονόμησης και σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων περιστατικών. Η εκπαίδευση του προσωπικού και οι τακτικοί εσωτερικοί έλεγχοι αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της αποτελεσματικότητας του συστήματος.
Ο ρόλος των τεχνολόγων τροφίμων και των λειτουργών δημόσιας υγείας
αναγνωρίζουν κινδύνους πέραν της μικροβιολογίας,
αξιολογούν την αλληλεπίδραση ασφάλειας τροφίμων και βιομηχανικής ασφάλειας
διασφαλίζουν ότι οι εγκαταστάσεις λειτουργούν με τρόπο που προστατεύει το τελικό προϊόν, τους εργαζόμενους και το κοινωνικό σύνολο.
Ο ρόλος τους είναι καίριος στη γεφύρωση των απαιτήσεων HACCP με τις αρχές υγείας και ασφάλειας στην εργασία.
Checklist Ελέγχου για Υγειονομική Υπηρεσία & Επιθεώρηση Εργασίας
Η ακόλουθη checklist μπορεί να χρησιμοποιηθεί αυτούσια κατά τη διάρκεια επίσημων ελέγχων ή εσωτερικών επιθεωρήσεων:
Α. Διαχείριση Σκόνης Αλεύρων (Dust Explosion Prevention)
Β. Πηγές Ανάφλεξης & Θερμικές Επιφάνειες
Γ. Χρήση Υγραερίου (LPG)
Δ. Χωροταξικός & Λειτουργικός Διαχωρισμός
Ε. Εκπαίδευση & Ετοιμότητα
Τελικό συμπέρασμα
Η σωστή και ολοκληρωμένη διαχείριση της σκόνης αλεύρων και του υγραερίου (LPG) στις μπισκοτοποιίες αποτελεί έναν κρίσιμο παράγοντα για την πρόληψη σοβαρών βιομηχανικών ατυχημάτων.
την εγκατάσταση και συντήρηση ανιχνευτών LPG,
την ορθή χωροταξική και λειτουργική διαρρύθμιση θερμικών διεργασιών μακριά από ζώνες διαχείρισης αλεύρων,
την τεκμηρίωση όλων των διαδικασιών στον φάκελο HACCP/PRPs/OPRPs,
την τακτική εκπαίδευση προσωπικού και
τη συνεχή παρακολούθηση και επιθεώρηση των κρίσιμων σημείων, δεν αποτελούν μόνο τυπική συμμόρφωση, αλλά ουσιαστική πράξη
προστασίας της δημόσιας υγείας, της ζωής και της ασφάλειας των εργαζομένων, καθώς και της βιωσιμότητας της επιχείρησης.
Η προληπτική διαχείριση αυτών των κινδύνων ενισχύει την αξιοπιστία της επιχείρησης, μειώνει το κόστος από πιθανές βλάβες ή ατυχήματα, και διασφαλίζει ότι οι βιομηχανικές διαδικασίες λειτουργούν με ασφάλεια, σύμφωνα με τις διεθνείς καλές πρακτικές και τις απαιτήσεις των ελεγκτικών αρχών.
Έτσι, η εφαρμογή των παραπάνω μέτρων δεν είναι απλά ένα καθήκον συμμόρφωσης, αλλά μια ολοκληρωμένη στρατηγική προστασίας, πρόληψης και βελτίωσης της ποιότητας και ασφάλειας στην παραγωγή μπισκότων.
Πηγή: ygeiamou.gr
Ακολουθήστε το Tothemaonline.com στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Ευρείας σύσκεψης για το Νοσοκομείο Πόλης Χρυσοχούς πραγματοποιήθηκε σήμερα, στο Προεδρικό Μέγαρο, υπό την Προεδρία του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Νίκου Χριστοδουλίδη.
