ΔΙΕΘΝΗ

Δείτε Live: Οι Ρώσοι αποχαιρετούν τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ - Aπουσία Πούτιν

Δείτε Live: Οι Ρώσοι αποχαιρετούν τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ - Aπουσία Πούτιν

Tον τελευταίο σοβιετικό ηγέτη, που συνέβαλε στο τέλος του Ψυχρού πολέμου, αποχαιρετά πλήθος κόσμου στη Μόσχα, εκεί όπου κηδεύτηκαν ο Ιωσήφ Στάλιν και ο Βλαντίμιρ Λένιν.

Οι απουσίες ηχηρές σε μια περίοδο που το κλίμα ανάμεσα σε Δύση και Μόσχα είναι ιδαίτερα οξυμμένο λόγω της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Η «ψυχροπολεμική» αυτή κατάσταση ευθύνεται για τις απουσίες δυτικών ηγετών από το «ύστατο χαίρε». Απών και ο Βλαντιμίρ Πούτιν.

Ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ «έφυγε» στα 91 του χρόνια ύστερα από μακροχρόνια προβλήματα υγείας. Στην εξουσία ήταν από το 1985 μέχρι το 1991, ενώ το όνομά του έχει συνδεθεί με τις σημαντικότερες αλλαγές της παγκόσμιας ιστορίας.

Είναι ο ηγέτης που μνημονεύουν οι Δυτικοί, καθώς τάχθηκε υπέρ της πτώσης του Τείχους του Βερολίνου, ενώ υπήρξε πολύ συνεργάσιμος με τις ΗΠΑ, όσον αφορά στον περιορισμό των πυρηνικών όπλων, κατά την περίοδο διακυβέρνησης του Ρόναλντ Ρίγκαν.

Από πνεύμα εκτίμησης χαρακτηρίστηκε η συνεργασία του και με τη Μάργκαρετ Θάτσερ

Οι τελευταίες δηλώσεις του Γκορμπατσόφ κάνουν τον γύρο του διαδικτύου, δεδομένου ότι είχε μιλήσει για την ανάγκη αποφυγής ενός πυρηνικού πολέμου, όταν είχε ερωτηθεί σε μια περίοδο έντασης ανάμεσα σε Μπάιντεν και Πούτιν.

Όπως φαίνεται σε ζωντανή σύνδεση, για την κηδεία του Γκορμπατσόφ, έχει συρρεύσει πλήθος Ρώσων.

Ρώσοι συγκεντρώνονται στην Αίθουσα των Κιόνων για την κηδεία που τελείται στον χώρο όπου φιλοξενήθηκαν τα φέρετρα των Στάλιν και Λένιν.

Ο Γερμανός καγκελάριος Όλαφ Σολτς δήλωσε ότι δεν έχει λάβει πρόσκληση για να παραστεί στην κηδεία του Γκορμπατσόφ. Η προκάτοχός του Άνγκελα Μέρκελ αρνήθηκε την πρόσκληση, επικαλούμενη έναν τραυματισμό στο γόνατο.

Ωστόσο διπλωμάτες και πρεσβευτές θα παραστούν στην τελετή, μεταξύ των οποίων ο Γάλλος πρεσβευτής στη Μόσχα Πιερ Λεβί, όπως και ο Αμερικανός Τζον Σάλιβαν.

Ο Πούτιν μετέβη την Πέμπτη στο νοσοκομείο της Μόσχας όπου πέθανε ο 91χρονος Γκορμπατσόφ, έπειτα από «μακρά και σοβαρή ασθένεια». Ο Ρώσος πρόεδρος κατέθεσε ένα μπουκέτο κόκκινα τριαντάφυλλα κοντά στο ανοικτό φέρετρο του τελευταίου ηγέτη της ΕΣΣΔ, τήρησε ενός λεπτού σιγή και έσκυψε το κεφάλι του σε ένδειξη σεβασμού.

Ωστόσο στη Ρωσία δεν κηρύχθηκε ημέρα εθνικού πένθους, αν και, όπως υπογράμμισε το Κρεμλίνο, η τελετή του θα έχει «όλα τα στοιχεία μιας κρατικής κηδείας».

Ο ηγέτης που απέφυγε να καταφύγει στη βία

Όταν οι διαδηλώσεις υπέρ της δημοκρατίας σάρωσαν το 1989 την κομμουνιστική Ανατολική Ευρώπη, ο Γκορμπατσόφ απέφυγε να καταφύγει στη βία – σε αντίθεση με προκατόχους του που είχαν στείλει τανκς για να καταστείλουν εξεγέρσεις στην Ουγγαρία το 1956 και στην Τσεχοσλοβακία το 1968.

Όμως οι διαδηλώσεις τροφοδότησαν φιλοδοξίες για αυτονομία στις 15 δημοκρατίες της Σοβιετικής Ένωσης, η οποία διαλύθηκε μέσα σε διάστημα δύο ετών με χαοτικό τρόπο. Ο Γκορμπατσόφ πάλεψε μάταια για να αποτρέψει την κατάρρευση της ΕΣΣΔ.

25025011

Όταν έγινε γενικός γραμματέας του Σοβιετικού Κομμουνιστικού Κόμματος το 1985, σε ηλικία μόλις 54 ετών, είχε βάλει στόχο να εισάγει περιορισμένες πολιτικές και οικονομικές ελευθερίες, αλλά οι μεταρρυθμίσεις τους ξέφυγαν από τον έλεγχο.

gorbatsof

Η πολιτική της «γκλάσνοστ», για τον ανοικτό διάλογο με σκοπό την επίλυση προβλημάτων, επέτρεψε την μέχρι τότε αδιανόητη κριτική στο κόμμα και στο κράτος, ενώ ενθάρρυνε τους εθνικιστές που άρχισαν να πιέζουν για ανεξαρτησία στις δημοκρατίες της Βαλτικής (Λετονία, Λιθουανία, Εσθονία) και αλλού.

gorbatsof2

«Μας χάρισε την ελευθερία, αλλά δεν ξέραμε τι να την κάνουμε»

Υπέρμαχος της προσέγγισης με τη Δύση, ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ τιμήθηκε με Νόμπελ Ειρήνης το 1990.

Πολλοί Ρώσοι δεν συγχώρησαν ποτέ τον Γκορμπατσόφ για την αναταραχή που προκάλεσαν οι μεταρρυθμίσεις του, θεωρώντας πως η επακόλουθη υποβάθμιση του βιοτικού τους επιπέδου ήταν ένα «πολύ υψηλό τίμημα» που κλήθηκαν να πληρώσουν για τον «εκδημοκρατισμό».

Ο οικονομολόγος Ρουσλάν Γκρίνμπεργκ, ο οποίος επισκέφθηκε στις 30 Ιουνίου τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ στο νοσοκομείο είχε δηλώσει πρόσφατα στο ρωσικό τηλεοπτικό δίκτυο Zvezda: «Μας χάρισε την ελευθερία, αλλά δεν ξέραμε τι να την κάνουμε».

Ποιος ήταν ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ

Είχε γεννηθεί το 1931 στο Πρίβολγε της Σταυρούπολης, γόνος αγροτικής οικογένειας που είχε πατροπαράδοτους δεσμούς με το Κομμουνιστικό Κόμμα. Έγινε μέλος της Κομμουνιστικής Νεολαίας (Κομσομόλ) σε ηλικία μόλις 15 ετών και έγινε δεκτός έξι χρόνια αργότερα στο ΚΚΣΕ, ενώ σπούδαζε νομικά στο Πανεπιστήμιο Λομονόσοφ της Μόσχας.

010_ARP18A30_035


Πήρε στη συνέχεια την ειδικότητα του γεωπόνου-οικονομολόγου από το Ινστιτούτο Αγροτικής Οικονομίας της Σταυρούπολης. Αργότερα διορίστηκε Γραμματέας της Περιφερειακής Επιτροπής της Σταυρούπολης το 1970 και το 1974 μεταφέρθηκε στη Μόσχα όπου έγινε ο Πρώτος Γραμματέας του Ανωτάτου Σοβιέτ.

053_20181201BUSH13__5_

Μια σειρά γηραιών βραχύβιων γραμματέων του ΚΚΣΕ μετά τον θάνατο του Λεονίντ Μπρέζνιεφ (ο Γιούρι Αντρόποφ και ο Κονσταντίν Τσερνιένκο), έδειξαν ότι η χώρα έχει βαθύ πρόβλημα που έκρυβε επιμελώς. Στο πλαίσιο μιας ανανέωσης το πολιτικό γραφείο εξέλεξε τον Γκορμπατσόφ ως Γενικό Γραμματέα, το 1985.

000_AD33N

Η θητεία, παρά τις υποσχέσεις για μεταρρυθμίσεις, δεν ήταν εύκολη. Το δυστύχημα του Τσερνομπίλ τον Απρίλιο του 1986 ήταν ένα σημείο καμπής. Ο πόλεμος στο Αφγανιστλάν σπαταλούσε πόρους χωρίς αποτέλεσμα. Οι ελλείψεις στο εσωτερικό τεράστιες. Οι ΗΠΑ είχαν εντείνει τον ανταγωνισμό τους με συμβατικά και πυρηνικά όπλα, αλλά και στο διάστημα.

Απολογισμός ενός μεταρρυθμιστή

Η ιστορία έγραφε το έτος 1985 όταν ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ αναδείχθηκε γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος στη Σοβιετική Ένωση και ανέλαβε πρωτοβουλίες για τον πυρηνικό αφοπλισμό, σε συνεργασία με τις ΗΠΑ του Ρόναλντ Ρέιγκαν. Ακολούθησαν πολλά και ιστορικά γεγονότα, τα οποία σε μεγάλο βαθμό φέρουν την υπογραφή του Γκορμπατσόφ: Η Επανένωση της Γερμανίας, την οποία ο ίδιος διαπραγματεύθηκε με τον Χέλμουτ Κολ, ενταφιάζοντας οριστικά τον Ψυχρό Πόλεμο.

Η πολιτική της Περεστρόϊκα («Ανασυγκρότηση») και της Γκλασνόστ («Διαφάνεια»), με την οποία τερματιζόταν η απολυταρχία του κομμουνιστικού καθεστώτος. Ο Γκορμπατσόφ έμεινε στην ιστορία ως ο ηγέτης του Κρεμλίνου που επέτρεψε όχι μόνο την κατάρρευση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας (ΛΔΓ) και τελικά την Επανένωση της Γερμανίας, αλλά και την αυτοδιάθεση όλων των χωρών του ανατολικού μπλοκ, το δικαίωμά τους να απαλλαγούν από την κηδεμονία της Μόσχας.

gorbachev_bush

Μέσα σε λίγα χρόνια βίωσε ο ίδιος τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης και την αποσύνθεση μίας αυτοκρατορίας που μόνο η βία θα μπορούσε να αποτρέψει. Ενώ οι Γερμανοί τον υποδέχονται και σήμερα με την προσφώνηση «Γκόρμπι, Γκόρμπι», ενώ γινόταν όλο και πιο δημοφιλής στο εξωτερικό, ο Γκορμπατσόφ γρήγορα έχασε το κύρος και την αξιοπιστία του στην ίδια του την πατρίδα. Έγινε «έρμαιο που χάνει την πρωτοβουλία των κινήσεων» όπως σημειώνει ο συγγραφέας Ίγκνατς Λότσο στη βιογραφία «Γκορμπατσόφ, ο αναμορφωτής», για να προσθέσει ότι «το λάθος του ήταν πως εξακολουθούσε να εμπιστεύεται το κομμουνιστικό κόμμα».

Μέχρι σήμερα, αναφέρει η Deutsche Welle, πολλοί Ρώσοι περιφρονούν τον Γκορμπατσόφ, τον θεωρούν «νεκροθάφτη» της Σοβιετικής Ένωσης, της άλλοτε ακμαίας υπερδύναμης που κατάφερε να νικήσει, να ταπεινώσει και τελικά να καταστρέψει τον χιτλεροφασισμό στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Το τέλος του Γκορμπατσόφ επισφραγίστηκε το 1991, όταν οι τελευταίοι υπερασπιστές της νομενκλατούρας επιχείρησαν να τον ανατρέψουν, αλλά βρήκαν μπροστά τους τον Μπόρις Γιέλτσιν, που εκδίωξε τους επίδοξους πραξικοπηματίες, για να ανέλθει ο ίδιος στην εξουσία ελλείψει άλλης εναλλακτικής λύσης.

Ο πρωτεργάτης της ελευθερίας

Στη βιογραφία του τελευταίου Σοβιετικού ηγέτη ο Λότσο σκιαγραφεί με ιδιαίτερη επιμέλεια την προσωπικότητά του, τον ιδιαίτερο ρόλο της συζύγου του Ραΐσα που έφυγε νωρίς νικημένη από τον καρκίνο, αλλά και την ασυνήθιστη σταδιοδρομία του Γκορμπατσόφ, που ξεκίνησε ως στρυφνός κομματικός αξιωματούχος στη Σταυρούπολη, με όλα τα προνόμια, για να εξελιχθεί σε έναν από τους μεγαλύτερους μεταρρυθμιστές του 20ού αιώνα.

«Ο Γκορμπατσόφ χάρισε την ελευθερία σε 164 εκατομμύρια ανθρώπους», παρατηρεί ο Λότσο και εξηγεί αναλυτικά: «38 εκατομμύρια Πολωνούς, 16 εκατ. Τσέχους και Σλοβάκους, 23 εκατ. Ρουμάνους, 9 εκατ. Βούλγαρους, άλλους τόσους Ούγγρους και βέβαια 16 εκατ. Γερμανούς στη ΛΔΓ». Ωστόσο, ο Γκορμπατσόφ δεν κατάφερε να διατηρήσει την ενότητα της ίδιας της Σοβιετικής Ένωσης. Η απελπιστική κατάσταση της οικονομίας και η χαμηλή τιμή του πετρελαίου γονάτισαν την άλλοτε υπερδύναμη, που ήταν απόλυτα εξαρτημένη από τις εξαγωγές πρώτων υλών στις διεθνείς αγορές. Σε τελική ανάλυση, σημειώνει ο Λότσο, ο Γκορμπατσόφ γνώριζε ελάχιστα πράγματα για την οικονομία, γι αυτό συχνά φαινόταν να διστάζει ή να παλινωδεί.

gorbachev_putin

 

Την ίδια στιγμή, ο βιογράφος του Γκορμπατσόφ αντικρούει τα στερεότυπα περί ασθενούς προσωπικότητας χωρίς ηγετικά προσόντα, τα οποία επικρατούν μέχρι σήμερα στη Ρωσία για τον τελευταίο ηγέτη της Σοβιετικής Ένωσης.

Περιγράφει παρασκηνιακές συγκρούσεις σε εποχές δύσκολες μετά την στρατιωτική εμπλοκή στο Αφγανιστάν και την πυρηνική καταστροφή του Τσερνομπίλ και υπενθυμίζει ότι ο Γκορμπατσόφ κατάφερε να επιβληθεί στους εσωκομματικούς του αντιπάλους. «Αν πράγματι ήταν τόσο ασθενής προσωπικότητα, δεν θα είχε τύχη απέναντι στους σκληρούς του Κρεμλίνου», επισημαίνει ο Λότσο.

Ως το τέλος ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ παρέμενε μία σημαντική φωνή για το δημοκρατικό κομμάτι της ρωσικής κοινωνίας, αν μη τι άλλο ως συνιδιοκτήτης της εφημερίδας Novaja Gazeta. Κάθε τόσο ο Γκορμπατσόφ επαινούσε την εξωτερική πολιτική του Βλάντιμιρ Πούτιν, το ίδιο έκανε ακόμη και μετά την προσάρτηση της Κριμαίας. Δεν παρέλειπε ωστόσο να ασκεί κριτική για τους χειρισμούς του Ρώσου προέδρου εντός συνόρων και να προειδοποιεί ακόμη και για ενδεχόμενη «διολίσθηση στη δικτατορία», αλλά και για το κίνδυνο ενός πυρηνικού πολέμου Ρωσίας και ΗΠΑ, αυτού που ο ίδιος εργάστηκε να αποτρέψει.

Πηγή: Πρώτο Θέμα

 

 

Ειδήσεις σήμερα:

Αυτά είναι τα αποτελέσματα των υποψήφιων έφεδρων αξιωματικών της 2024 ΕΣΣΟ

Ενώπιον κακουργιοδικείου οδηγείται ο Ζαννέττου – Υπέγραψε εγγύηση 100 χιλιάδων ευρώ

Καύσιμα: Συνεχίζονται οι μειώσεις – Δείτε τα φθηνότερα και τα ακριβότερα πρατήρια Παγκύπρια – Πίνακες

Πιάνει δουλειά η Ελεγκτική για δαπάνες υποψηφίων - Το πρόστιμο και οι «τρύπες» στη νομοθεσία

Πυρκαγιά στην Πάφο: Σε επιφυλακή η Πυροσβεστική - Οι πληροφορίες που αξιολογούν για τα αίτια



Αυτός είναι ο πρώτος Υφυπουργός Μετανάστευσης - Θέμα συζήτησης ο διορισμός του

Αυτός είναι ο πρώτος Υφυπουργός Μετανάστευσης - Θέμα συζήτησης ο διορισμός του

Την ερχόμενη Δευτέρα τίθεται σε ισχύ ο νόμος περί της ίδρυσης του Υφυπουργείου Μετανάστευσης.

Ακολουθήστε το Tothemaonline.com στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

 

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Back to top