Το ThemaOnline επικοινώνησε τόσο με τον Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου (ΔΜΣΚ) όσο και με την Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ) για να εντοπίσει το πρόβλημα.
Όπως εξήγησε η Εκπρόσωπος του ΔΣΜΚ, Χαρά Κουσιάπα ο Διαχειριστής μέσω ειδικού λογισμικού ελέγχει συνεχώς τo ισοζύγιο ζήτησης και παραγωγής ενέργεια και δίνει οδηγία προς τον Διαχειριστή Διανομής (ΑΗΚ) να περιορίσει ανάλογα την ισχύ για να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία του συστήματος.
Στόχος πάντα είναι η εξίσωση, όση είναι η ζήτηση να είναι και η παραγωγή ενέργειας, διαφορετικά θα καταρρεύσει το σύστημα.
Παράδειγμα ισοζυγίου ζήτησης και παραγωγής
Η κα Κουσιάππα έφερε ως παράδειγμα την 17η Μαρτίου 2026. Η ζήτηση παρέμενε σχετικά σταθερή, η διείσδυση των ΑΠΕ στο ενεργειακό μίγμα έφτασε το 64% λόγω της ηλιοφάνειας που επικρατούσε και για αυτό μειώθηκε η παραγωγή από συμβατικές μονάδες. Μετά τις 19:00 το βράδυ, αφού έδυσε ο ήλιος, αυξήθηκε η παραγωγή από συμβατικές μονάδες.
Περισσότερα στοιχεία βρείτε εδώ.
Πως γίνεται η επιλογή των πελατών για αποκοπές
Σύμφωνα με την εκπρόσωπο Τύπου της Αρχής, Χριστίνα Παπαδοπούλου, η ΑΗΚ περιορίζει αρχικά στο ελάχιστον τεχνικά δυνατόν την παραγωγή της από τις συμβατικές της μονάδες. Μετά γίνεται σταδιακή περικοπή των μεγάλων αιολικών και φωτοβολταϊκών συστημάτων.
Οπότε, μετά τις πρώτες περικοπές αν η ζήτηση παραμένει μικρότερη από την παραγωγή, τότε αναγκαστικά γίνονται εκ περιτροπής αποκοπές σε μικρότερες εμπορικές και οικιακές εγκαταστάσεις.
Όπως εξήγησε η κα Παπαδοπούλου, οι μικροί εμπορικοί και οικιακοί πελάτες είναι χωρισμένοι σε 20 ομάδες. Κάθε ομάδα έχει ισχύ περίπου 20 MW και περιλαμβάνει πελάτες από διαφορετικές επαρχίες.
«Προσπαθούμε να απορρίπτονται ομάδες ανάλογα με το ιστορικό τους και γίνεται προσπάθεια για δίκαιη αποκοπή. Κάθε φορά είναι απορρίπτονται διαφορετικές ομάδες για να είναι δίκαιο. Η διάρκεια μιας περικοπής είναι κατά μέσο όρο 4 - 4,5 ώρες», υπέδειξε η κα Παπαδοπούλου.
Σύμφωνα με την κα Παπαδοπούλου, ο κύριος λόγος που φτάσαμε στις συχνές περικοπές είναι η ραγδαία αύξηση των φωτοβολταϊκών συστημάτων στο δίκτυο της Αρχής Ηλεκτρισμού σε συνδυασμό με την απουσία συστήματος αποθήκευσης ενέργειας και ηλεκτρικής διασύνδεσης με άλλες χώρες.
Αυτό σημαίνει πως αν ζήτηση για ενέργεια παραμείνει στα ίδια επίπεδα και τα φωτοβολταϊκά αυξάνονται θα αυξάνονται και οι περικοπές.
Αν μειώνεται η ζήτηση ενέργειας σε σχέση με την παραγωγή, τότε πάλι θα αυξάνονται.
«Αναμένεται τον Μάρτιο και τον Απρίλιο να ενταθεί το φαινόμενο των περικοπών καθώς η ζήτηση αυτούς του μήνες, που δεν είναι ούτε πολύ κρύο ούτε πολύ ζέστη, πέφτει», υπέδειξε η εκπρόσωπος Τύπου της ΑΗΚ.
Τονίζεται όμως πως παρόλες τις περικοπές, όλοι όσοι έχουν εγκαταστήσει φωτοβολταϊκά συστήματα στα υποστατικά τους έχουν σημαντικό όφελος, ειδικά σε σχέση με όσους που δεν έχουν εγκαταστήσει.
Πώς θα περιοριστεί το πρόβλημα των περικοπών
Το πρόβλημα θα περιοριστεί με δύο τρόπους:
Α) συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, δηλαδή μπαταρίες
Β) την ενδεχόμενη διασύνδεση του ηλεκτρικού συστήματος με άλλες χώρες, να διοχετεύεται σε αυτές η περίσσια μας πράσινη ενέργεια, εφόσον βέβαια την χρειάζονται.
Αποθήκευση της ενέργειας
Η ΑΗΚ, στο κομμάτι της αποθήκευσης, προχώρησε σε διαγωνισμό και στη συνέχεια σε κατακύρωση της προσφοράς, για εγκατάσταση συστήματος αποθήκευσης στον σταθμό Δεκέλειας. Αναμένεται πως τα έργα θα ολοκληρωθούν πριν το τέλος του 2027.
Παράλληλα, γίνεται προσπάθεια για εξεύρεση κι άλλων χώρων για μπαταρίες.
Στατιστικά Στοιχεία
Πιο κάτω δίνονται στατιστικά που αφορούν την αποκοπή των Φ/Β Συστημάτων μικρής κλίμακας που είναι συνδεδεμένα με το δίκτυο της Διανομής. Συγκεκριμένα, αναφέρεται ο τρόπος ελέγχου, η ομάδα η οποία αποκόπηκε καθώς και ο αριθμός των αποκοπών που έγιναν τις τελευταίες 30 ημέρες.
Περισσότερες πληροφορίες βρείτε εδώ.
Δηλώσεις Προέδρου ΔΣ της ΑΗΚ στο πλαίσιο διάσκεψης Τύπου στις 19 Μαρτίου 2026
Η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας παρουσιάζει, από τη φύση της, σημαντική εποχικότητα κατά τη διάρκεια του έτους, καθώς και διακυμάνσεις στη διάρκεια της ημέρας. Για τον λόγο αυτό, σε περιόδους χαμηλής ζήτησης, ιδίως κατά το φθινόπωρο και την άνοιξη, καθίσταται σε συγκεκριμένες ώρες αναγκαίος ο περιορισμός της απορρόφησης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ώστε να διαφυλάσσεται η ασφάλεια και η ευστάθεια του ηλεκτρικού συστήματος. Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται ευρύτερα και σε άλλα ευρωπαϊκά συστήματα τα οποία είναι και διασυνδεδεμένα. Στην Κύπρο, ωστόσο, εμφανίζεται με μεγαλύτερη ένταση, λόγω του μικρού μεγέθους και της απομονωμένης φύσης του ηλεκτρικού μας συστήματος.
Είναι κατανοητό ότι οι περικοπές στην πράσινη ενέργεια οφείλονται, σε μεγάλο βαθμό στην έλλειψη υποδομών αποθήκευσης.
Το απομονωμένο σύστημα της χώρας μας απαιτεί αποθήκευση ενέργειας. Ο ΔΣΜΚ και η ΑΗΚ σε μια κοινή προσπάθεια αντιμετώπισης του προβλήματος κίνησαν τις διαδικασίες ώστε να δοθεί η ευχέρεια στον ΔΣΜΚ να λειτουργεί κεντρικά συστήματα αποθήκευσης μέχρι την ωρίμανση της Αγοράς. Το έργο αυτό θα βοηθήσει στην αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ, τη μείωση των περικοπών καθώς και την ευστάθεια και επάρκεια του Συστήματος. Παρόλα αυτά η συγκεκριμένη πρωτοβουλία έχει καταγγελθεί με αποτέλεσμα να χαθεί πολύτιμος χρόνος.
Παράλληλα, η ΑΗΚ προχωρεί με την εγκατάσταση συστήματος δυναμικότητας 80MW/160MWh στον ΗΣ Δεκέλεια, ενώ παράλληλα προχωρεί στην εγκατάσταση συστήματος αποθήκευσης στον ΗΣ Μονής δυναμικότητας 100MW/200MWh, όπως επίσης και σε εξέταση άλλων συστημάτων αποθήκευσης στον ΗΣ Βασιλικού και σε άλλες τοποθεσίες.
